ظرف غذای بیرونبر تا کجا امن است؟ از رستوران تا مایکروویو
معاون غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی ایران با اشاره به نقش بستهبندی در حفظ بهداشت و ایمنی غذای بیرونبر گفت: مناسببودن یک ظرف برای حمل غذای داغ، به معنای مناسببودن آن برای نگهداری طولانیمدت یا گرمکردن مجدد نیست و استفاده از بستهبندی خارج از شرایط طراحیشده آن میتواند بر ایمنی غذا و سلامت مصرفکننده تأثیر بگذارد.
دکتر محمدمهدی مجاهدیان در گفتوگو با خبرنگار معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی ایران، با اشاره به افزایش استفاده از غذای بیرونبر و سفارش آنلاین غذا اظهار کرد: وقتی غذا از رستوران یا مرکز تهیه غذا خارج میشود، موضوع ایمنی آن تمام نشده است؛ بلکه از لحظه قرار گرفتن غذا در ظرف تا زمان مصرف، شرایط نگهداری، حمل و بستهبندی میتواند بر سلامت محصول نهایی اثرگذار باشد.
وی افزود: یکی از نکاتی که کمتر مورد توجه قرار میگیرد، تفاوت میان ظرف مناسب برای حمل غذای گرم و ظرف مناسب برای گرمکردن مجدد است. ممکن است یک بستهبندی برای تماس کوتاهمدت با غذای داغ طراحی شده باشد، اما این موضوع بهتنهایی مجوز استفاده از همان ظرف در مایکروویو نیست.
مجاهدیان ادامه داد: مصرفکننده باید کاربردی را که برای بستهبندی تعیین شده است، ملاک قرار دهد. اگر قابلیت استفاده در مایکروویو بهطور مشخص روی ظرف یا بستهبندی اعلام نشده باشد، بهتر است غذا برای گرمکردن به ظرف شیشهای یا سرامیکی مناسب منتقل شود.
معاون غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی ایران با بیان اینکه یکی از موضوعات مهم در ایمنی مواد در تماس با غذا، «مهاجرت» ترکیبات است، توضیح داد: منظور از مهاجرت، انتقال برخی ترکیبات موجود در ماده بستهبندی به غذاست. این پدیده به خودی خود به معنای خطرناک بودن یک بستهبندی نیست؛ میزان و اهمیت آن به عواملی مانند جنس ماده، دما، مدت تماس و ویژگیهای غذا بستگی دارد.
وی گفت: برای مثال، شرایط تماس یک ظرف با غذای سرد با تماس همان ظرف با غذای بسیار داغ متفاوت است. همچنین غذاهای چرب یا اسیدی در برخی شرایط میتوانند رفتار متفاوتی در تماس با مواد بستهبندی داشته باشند. به همین دلیل، ایمنی یک بستهبندی باید در ارتباط با نوع غذا و شرایط واقعی استفاده ارزیابی شود، نه صرفاً بر اساس نام مادهای مانند پلاستیک یا کاغذ.
مجاهدیان درباره گرمکردن غذا در ظروف پلاستیکی نیز اظهار کرد: برخی مطالعات آزمایشگاهی نشان دادهاند که حرارت در شرایط خاص میتواند آزادشدن برخی ذرات یا ترکیبات را از بعضی ظروف پلاستیکی افزایش دهد؛ اما این یافتهها را نباید بهمعنای اثبات آسیب قطعی برای انسان تفسیر کرد. میان مشاهده یک پدیده در آزمایشگاه، میزان مواجهه واقعی انسان و اثبات یک پیامد بالینی تفاوت وجود دارد و هر سه موضوع باید جداگانه بررسی شوند.
وی با تأکید بر اینکه ظاهر ظرف معیار مناسبی برای قضاوت درباره ایمنی آن نیست، افزود: مشکی، سفید یا شفاف بودن ظرف، بهتنهایی نمیتواند نشان دهد که یک بستهبندی ایمن یا ناایمن است. مصرفکننده باید به نوع کاربرد، دستورالعمل استفاده و شرایطی که بستهبندی برای آن طراحی شده است توجه کند.
معاون غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی ایران درباره بستهبندیهای کاغذی و مقوایی نیز گفت: کاغذ و مقوا الزاماً از سایر مواد ایمنتر نیستند. در این بستهبندیها ممکن است از پوشش، چسب، جوهر چاپ یا مواد دیگری استفاده شود که همگی باید متناسب با تماس با غذا و شرایط مصرف انتخاب شوند. بنابراین تغییر جنس ظاهری ظرف از پلاستیک به کاغذ، بهتنهایی نمیتواند معیار قضاوت درباره ایمنی باشد.
مجاهدیان در پاسخ به این پرسش که مصرفکننده هنگام دریافت غذای بیرونبر به چه نکاتی توجه کند، بیان کرد: نخست باید از سالمبودن ظاهری بستهبندی و رعایت اصول بهداشتی اطمینان داشت و سپس نحوه استفاده از آن را در نظر گرفت. نباید ظرفی را صرفاً به دلیل اینکه غذای داغ داخل آن قرار گرفته است، برای گرمکردن مجدد مناسب فرض کرد.
وی در پایان تأکید کرد: برای حفظ سلامت مصرفکننده، باید از بستهبندی در همان شرایطی استفاده کرد که برای آن طراحی شده است. بنابراین هنگام دریافت غذای بیرونبر، سؤال مهم این نیست که ظرف «پلاستیکی است یا کاغذی»؛ بلکه باید پرسید این ظرف برای چه نوع غذایی، چه دمایی، چه مدت تماس و چه نوع مصرفی مناسب است؟


نظر دهید